Plato Sanat, 2012 yılının ilk sergisi olan : Simülasyon Krizi (Bayraktar, Erdenli) projesinde güncel sanatın genç isimlerinden Kerem Ozan Bayraktar ve Orhun Erdenli’nin resim, fotoğraf, video ve enstalasyon gibi farklı mecralardaki işlerinden bir kesiti sunarken, toplumun çoğunlukla gerçeğin taklit edilmesine dayanan imge algısını ve inancını yeniden sorguluyor.
: Simülasyon Krizi, Konum sergileri serisinin ilki olarak yerel ve güncel sanatçılarımızı Plato Sanat’ta ağırlarken güncel sanatın ve toplumumuzun bugünkü durumunu analiz etmemize yardımcı olan konuları da tartışmayı hedefliyor.
Kerem Ozan Bayraktar’ın fotoğraf ve video ağırlıklı işleri , illüzyon ve taklit yöntemleri ile dünyamıza alternatif bakış açıları kazandırmayı amaçlıyor. Çoklu referanslar içeren işleri, birincil ve ikincil gerçekliklerin katmanları arasında bağlar kuruyor ve sonuçta izleyicinin gözü ‘mutlak olmayan ve göreceli bir gerçeklik kurgusu’ ile yönlendiriliyor. Orhun Erdenli’nin büyük ebatlı fotogerçekçi tuvalleri ve Steam Punk estetiğine sahip makinamsı objeleri ise, postmodern insanın varoluş sorgulamasına inanç ve ümit kavramları üzerinden göndermeler yapıyor. Böylelikle eserler günümüzün küresel, ekonomik ve ekolojik krizlerinin ortasında yeni ve farklı bir anlam arayışına çıkıyor.
Bilgi Dizisi 3: Bellek, sanat ile bilginin üretimi, paylaşımı ve bellekle olan ilişkisini tartışan sergi üçlemesinin sonuncusudur.
Sergi, sanatın, bilginin anımsanmasına dair yaklaşımının medyadaki popülist sunumundan ve sosyal bilimlerin araştırma yöntemlerinden ne denli farklı olduğunu ortaya koymaktadır. Sürekli olarak, yazılı ve görsel veriye boğulduğumuzdan bilginin oluşturulmasını ve dağıtımını anlamak bizler için büyük önem teşkil etmektedir. Sergi, gerçekliği anımsamanın alternatif yollarını işaret etmekte böylece izleyici, kolektif belleğin bir parçası olan kişisel belleğinin inşasına aktif olarak katılma şansı elde etmektedir. Sanatçılar, bilgiyi hatırda tutmaya yönelik klasik yöntemleri aşmanın, popülerleştirilmiş belleğimizi şekillendiren modellere ait sınırların ötesine geçmenin mümkün olduğunu kanıtlamaktadır.
Bilgi Dizisi 3, yaygın beyaz küp pratiğine alternatif bir sergileme modeli önermektedir, zira temel parametrelerinden biri olarak değişimi kabul eden süreç odaklı bir yapıya sahiptir. İzleyiciye, dizinin önceki iki sergisine katılan sanatçıların işlerini de arşiv halinde görme imkanı sunmaktadır. Bu bağlamda sergi, hiçbir şeyin yitip gitmediği, her şeyin dönüşüm geçirdiği yaşamın akışına daima uyum sağlayan bilginin üretimine, paylaşımına ve hatırda tutulmasına formel ve kavramsal olarak karşılık vermektedir.
Sanatçılar: Bandrolsüz, Genco Gülan, Konsortium, Özlem Sulak Küratör: Marcus Graf
BİLGİ DİZİSİ 2: PAYLAŞIM
22 Haziran - 14 Eylül 2011
Bilgi Dizisi 2: Paylaşım; sanat ve bilginin üretimi, paylaşımı ve arşivlenmesi arasındaki ilişkiyi tartışan üçlü dizinin ikinci sergisidir. Görsel sanatları, bilgi üretiminin bilinen yöntemlerini eleştirmek için bir araç olarak ele alan ilk sergiden sonra gelen Bilgi Dizisi 2: Paylaşım, bilginin iletilmesi ve dönüşümü üzerinde yoğunlaşmaktadır.
Bilgi Dizisi 2: Paylaşım sergisine katılan sanatçılar dünya hakkındaki düşüncelerini paylaşmak için alternatif stratejiler ortaya koymaktadır. Engin Gerçek, belgesel ile kurgu arasında gidip gelen fotoğraf serisi Soylulaştırmanın Soyluları’nda Kuştepe’ deki apartmanların duvarları ardındaki evlere ait gerçeklikleri gözler önüne serer, gerçekliğin çeşitli katmanlarını ve sahip olduğumuz klişeleri tartışmaya açar. Ardan Özmenoğlu’nun işleri kültürel bellek, siyasi vaatler ve İstanbul sokaklarında kullanılan iletişim yöntemlerini yapısökümüne uğratır. Jenny Eichler, geleneksel zanaat bilgisini çağdaş sanat yapıtları üretimine aktarır ve işlerinde imitasyon ile kitsch kullanımı sayesinde eleştirel bir analiz ortaya koymaktadır. Atılkunst, izleyicisine ulaşmak için gerilla taktiklerini uygular ve sergileme tekniklerinin yanı sıra üretimin kendisini de özgür bir şekilde sanat yapabilmek için kullanır.
Sanatçılar: Atılkunst, Jenny Eichler, Engin Gerçek, Ardan Özmenoğlu Küratör: Marcus Graf
BİLGİ DİZİSİ 1: ÜRETİM
27 Nisan - 6 Haziran 2011
Bilgi Dizisi 1: Üretim, sanat ile bilginin üretimi, paylaşımı ve arşivlenmesi arasındaki ilişkiyi tartışan üçlü bir dizinin ilk sergisidir. Sergi, gerçekliğin heterojenliğini, çoğulluğunu ve göreceliliğini ortaya koyarak onun sorgulanmasına odaklanmaktadır.
Bilgi Dizisi süreç odaklı bir sergi yapısı ve mekan tasarımına sahiptir. Alışılageldiği üzere, bir serginin açılışı onun sonudur da. Açılıştan sonra kimi zaman yapılan konuşmalar, seminerler ya da rehberli turlar dışında orada hiçbir şey gerçekleşmez. Serginin son gününün ardından işler indirilir, yerler temizlenir ve duvarlar boyanır. Sonra yeni serginin kurulumu, öncesinde hiçbir şey olmamış gibi başlar. Bilgi Dizisi 1: Üretim, alışılmış pratiğin yerine ‘bir serginin sonunun diğerinin açılışı’ olduğu alternatif bir sergileme modelini öneriyor. Böylelikle kapanışlar ve açılışlar aynı gün gerçekleşmiş, sergilerin kurulum ve üretim süreçleri görünür kılınmış oluyor.
Sergi aynı zamanda, Plato Meslek Yüksekokulu’nun içinde yer almaktan kaynaklanan biçimsel ve kavramsal bağlamlara da karşılık vermektedir. Plato Sanat öğrencilerin yüzlerce kez içinden geçtiği, içinde vakit geçtiği; böylelikle bir sanat galerisini gezmenin günlük bir aktivite hâline geldiği bir yer olarak da dikkat çekicidir. Sergi mekânının bir çeşit açık laboratuvar gibi işlev gördüğü yerde sanat, dünyayı değerlendirmek için alternatif bir araç olabilir.
Rejenerasyon, bir sistemin kayıp veya zarar görmüş kısımlarının yenilenmesi, yeniden doğumu ve yeniden büyümesi ile yakından bağlantılı bir süreçtir. Bizim sergimizde ise bu ifade, net sanatının, Web Bienalinin sanal mekanından, Plato Sanat’ın gerçek mekanına taşınmasına atıfta bulunmaktadır. Rejenerasyon.011 sergisi , 2003 yılından bugüne Web Bienallerine (webbiennial.org) katılmış olan yerel ve uluslararası sanatçıları sunmakta ve çağdaş net sanatının sosyo-politik angajmanı ve şiirselliğini ortaya koyabilmek amacıyla, ifade özgürlüğü, savaş karşıtı aktivizm ve kişisel öykülerle ilgili işler sergilemektedir.
Kültürel ve sosyal evrimimiz gibi sanat da, kavramlar, biçimler ve stratejiler ile sürekli bir değişim hali içindedir. Son on yıl içinde, dijital sanat ve özellikle de net tabanlı sanat, çağdaş sanat dünyası içinde önemli bir alan haline gelmiştir. Rejenerasyon.011 sergisinde tüm eserler çevrimiçi olduğundan ve gerçek zamanda aktığı için, izleyici de siber uzaydaki dijital eserlerin yaratılmasına doğrudan entegre olmaktadır.
Sanatçılar: Immo Blaese, Magda Bielesz, Alan Bigelow, Andrew Chee, Martin John Callanan, Andy Deck, Dimitrios Fotiou, Matthias Fritsch, Genco Gülan, Ellie Harrison, Sachiko Hayashi, Anni Holm, Aonghus Kneeshaw, Carderelli Luigia, Marcello Mercado, Alexander Mouton, Christian Rupp, Evelyn Stermitz, Jürgen Trautwein, Merve Ünsal, Nanette Wylde, Jody Zellen, Ricardo Miranda Zuniga
Web Bienali Kurucusu: Genco Gülan / Küratör: Marcus Graf
İLHAN KOMAN: HULDA FESTİVALİ
22 Eylül – 31 Ekim 2010
Plato Sanat’ta açılan İlhan Koman: Hulda Festivali; Sanata ve Bilime Yolculuk sergisi Hulda’nın yolculuk fotoğraf ve videolarından, Koman’ın Anafor ve Derviş gibi bilinen 10 orijinal eseri ve genç sanatçı Candaş Şişman’ın İlhan Koman’a ithafen ürettiği video çalışmasından oluşuyor. Hulda’nın yolculuk öyküsünü anlatan fotoğraf ve videolar Hulda’nın uğramış olduğu Stokholm, Amsterdam, Anvers, Bordo, Lizbon, Barselona, Napoli, Malta, Selanik, İstanbul şehirlerinden kareler taşıyor. Bu sergi aynı zamanda Hulda Festivali’nin (www.huldafestival.org) ve İstanbul’daki etkinliklerin son etabını oluşturuyor.
Sergi, İlhan Koman eserlerini dijital ortamda, Koman’ın anısına yorumlayan Candaş Şişman’ın svideosuna yer vererek genç kuşak sanatçılarla İlhan Koman arasında bir köprü kurma misyonunu da üstleniyor. Candaş Şişman’ın; Koman’ın Pi, Moebius, Anafor ve Umacı adlı eserlerinden esinlenerek ürettiği videosu yine kendisinin Koman heykellerinin malzemelerinden yola çıkarak hazırladığı bir ses tasarımına da sahip.Küratörlüğünü Yıldırım Arıcı’nın üstlendiği sergiye Abidin Dino, Aykut Köksal, Gökçetin Kanra ve Burcu Beşlioğlu’nun metinleri ile Oktay Rıfat’ın bir şiirinden oluşan yayın eşlik ediyor.
POSTKAPİTAL ARŞİV
21 Nisan – 27 Haziran 2010
Plato Sanat, ilk sergisini Daniel García Andújar ’ın Postkapital Arşiv 1989-2001 projesiyle gerçekleştirdi. Proje, multimedya enstalasyonu ve açık veri tabanı olarak tasarlanan ve sanatçının geçtiğimiz 10 yıl içinde İnternet’ten derlediği 250.000’in üzerinde metin, işitsel dosya ve video gibi belgelerden oluşan dijital bir arşivden oluşuyor. Postkapital, son 20 yılda dünya genelinde toplumsal, politik, ekonomik ve kültürel değişiklikleri 1989 Berlin Duvarı’nın yıkılışı ve 11 Eylül 2001 saldırıları gibi iki önemli tarihi olay ekseninde ele alıyor.
Postkapital , 21. yüzyıl kapitalist toplumların dönüşümlerini ve güçlerin kentsel konumlarının yer değiştirmesini araştırmaktadır. Proje, yenik kapitalizmin ütopyalarından çok şebekeleşmiş enformasyon çağının hem üretip hem de dayattığı ve yaşamın her alanını etkileyen büyük değişimler üzerinde durmaktadır. Sanatçının teorisine göre günümüz enformasyon ve depolama amaçlı mecraları göz önüne alındığında; bilgi, arşivleri tarayarak değil şebekeleşmiş arşivlerdeki yaşam aracılığı ile edinilmektedir. Bu nedenle de, bilginin yorumlanmasına önemli bir rol düşmektedir. Bu açıdan Postkapital, arşivlerin birbirleriyle çapraz bağlantılar kurduğu açık bir modeldir; kullanışlı ve uygulanabilir olduğu kadar mecazidir. (www.postcapital.org)
Küratörlüğünü Başak Şenova'nın yaptığı sergiye Daniel Garcia Andujar, Iris Dressler, Başak Şenova, Özgür Uçkan, Oliver Ressler, Orton Akıncı ve Erhan Muratoğlu'nun metin ve ropörtajlarından oluşan bir kitapçıkla birlikte bir söyleşi serisi de eşlik etti.
POPÜLER GÖRSEL KÜLTÜR TÜKETİMİ / Orhun Erdenli / 2012
MİZAH, TEKNİK ve ANLATIM BİÇİMLERİ / Ardan Özmenoğlu / 2011
GÜNCEL SANATIN HAYATTA KALMA STRATEJİLERİ / Doç. Marcus Graf / 2011
NET SANATINA BAKIŞ: YENİ OLANAKLAR / SORUNLAR / 2011
ALTERNATİF EKONOMİ, ALTERNATİF TOPLUMLAR / Oliver Ressler / 2010
AĞ KAPİTAL / POST KAPİTAL İSTANBUL DÜĞÜMÜ / Özgür Uçan / 2010
ENFORMASYONU BİLGİYE DÖNÜŞTÜRMEK / Daniel Garcia Andújar / 2010
NET SANATINA BAKIŞ: YENİ OLANAKLAR / SORUNLAR
Andrej Tisma, Marcus Graf, Bager Akbay, Andy Deck, Genco Gülan, Dimitris Fotiou 21 MART 2011
Panel, Net Sanatı’nın günümüzdeki ve gelecekteki olası durumunu gözden geçirmek adına çeşitli kavramsal ve biçimsel boyutları tartışma ve paylaşma zemini oluşturmayı amaçlıyor. Katılımcılar Net Sanatı’nın politik ve şiirsel özelliklerini toplumların görsel kültürlerini - sanat ve tasarım anlayışları arasındaki ilişkiyi ele inceliyorlar. Panel aynı zamanda Rejenerasyon.011: Web Bienali Seçkisi sergisine (Plato Sanat, 20 Ocak-21 Mart 2011) paralel düzenlenen etkinlikler arasında yer alıyor.
ALTERNATİF EKONOMİ, ALTERNATİF TOPLUMLAR
Oliver Ressler 2 HAZİRAN 2010
Gerçekte var olan sosyalizmin çöküşünden sonra kapitalizmin alternatifinin olmadığı söylenmişti. Günümüzde egemen sisteme karşı bir modelin yokluğunda, alternatif ekonomik ve toplumsal kalkınma fikirleri zor zamanlar geçiriyor. Sanayileşmiş devletlerde 1989/1991 sonrası etraflıca tartışılan, sadece parlamenter temsili demokrasiler ve kapitalist sistemin mevcut güç ilişkilerini sorgulamayan ‘alternatifler’dir. Diğer sosyo-ekonomik yaklaşımlar dikkate alınsa bile ütopik olmakla damgalanıp ciddi tartışmaların dışında tutuluyor. Bu durumun derin ekonomik kriz zamanlarında bile değişmemesi şaşırtıcıdır.
Söyleşiyi destekleyenler: Avusturya Kültür Ofisi
AĞ KAPİTAL / POST KAPİTAL İSTANBUL DÜĞÜMÜ
Özgür Uçan 6 MAYIS 2010
Daniel García Andújar’ın, ağ-temelli arşiv-süreç enstalasyonu Postkapital için seçtiği tarihlemeden, yani Berlin Duvarı’nın yıkılışı (1989) ve İkiz Kuleler’in yıkılışından (2001) hareketle, ‘Küresel Ağ Kapitalizmi’ paradigmasına ve ‘kapitalizm sonrası’ na bir bakış… Kapitalizmin ‘ağ hali’ rekabet ve işbirliği, tahakküm ve katılım arasındaki antagonist ilişki yoluyla onun sonrasını da haber veriyor. Hem sermaye hem de başkent olarak ‘Kapital’in ağ topografyasındaki iri düğümlerden biri olarak İstanbul’un da bu anlatıda bir sesi soluğu var.
ENFORMASYONU BİLGİYE DÖNÜŞTÜRMEK
Daniel Garcia Andújar 21 NİSAN 2010
Postkapital Arşiv kendini bilgi üretiminin ve ortaklaşa iletişimin katılımcı yollarını yansıtan ve uygulayan, devamlılığı olan bir süreç olarak görüyor. Bu bağlamda günümüzün enformasyon politikaları –açık kaynak tutumlarından yeni fikir hakları yasalarına, aynı zamanda da yeni sansür biçimlerine kadar –temsil soruları kadar tartışılmaya değer olduklarını kanıtlamışlardır. Toplumsal dayanışma yenilik ve yaratıcılık güçlerini açığa çıkararak katılımcılar, kullanıcılar ve izleyiciler için içeriğin dağıtımına ve genişlemesine izin veren bir modeli destekleyen en iyi biçim olarak anlaşılır. Aynı zamanda, sanatın da etik tavırlar gerektiren bir siyasi işlevi vardır: Estetik yeterli değildir. Tamamen ticari ve kurumsal model ve uygulamaları takip edenler, bütün bunları alakasız sanabilirler ama büyük ihtimalle üstün gelecek olanlardan radikal şekilde farklılık gösteren geleneksel modellere saplanmış olduklarını kabullenmeyi öğrenmek zorundadırlar ve dijital ortamın yalnızca iletişimi kolaylaştıran bir aracı olarak ortaya çıkmadığını, geniş çapta işlemler için yeni bir sahne olduğunun da farkına varmalıdırlar. Sonuçta ilgi alanları, şüphesiz, bu eski hiyerarşileri tehdit eden tartışmalı bir mekandır.
POPÜLER GÖRSEL KÜLTÜR TÜKETİMİ
Orhun Erdenli 15 Mart 2012
Simülasyon krizi (Bayraktar, Erdenli) sergisine katılan genç sanatçılardan Orhun Erdenli, sergide yer alan yapıtları bağlamında popüler görsel kültür tüketimi üzerine 15 Mart 2012’de bir söyleşi yaptı.
MİZAH, TEKNİK ve ANLATIM BİÇİMLERİ
Ardan Özmenoğlu 14 Nisan 2011
Bilgi Dizisi 2: Paylaşım sergisine katılan sanatçılardan Ardan Özmenoğlu, eserlerindeki mizah anlayışını, işlerinde kullandığı anlatım tarzlarını ve materyallerin kavramsal açıdan kesiştikleri noktaları izleyici ile paylaştı.
GÜNCEL SANATIN HAYATTA KALMA STRATEJİLERİ
Doç. Marcus Graf 8 Nisan 2011
Plato Sanat küratörü ve Yeditepe Üniversitesi Sanat Yönetimi Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Marcus Graf, görsel kültürdeki enformasyon bombardımanı karşısında, günümüz sanatçılarının seyirciye ulaşabilmek için uyguladığı hayatta kalma stratejilerini anlattı.
Plato Sanat, sergi, etkinlik ve performanslara yer veren bir güncel sanat mekanıdır. Nisan 2010’da açılan Plato Sanat, T.C. Plato Meslek Yüksekokulu Balat yerleşkesi içinde yer alır. Hem sanatseverleri hem de kendi öğrencilerini izleyici kitlesi olarak kabul eden Plato Sanat, özellikle tasarım, sanat ve iletişim disiplinlerinde öğrenim gören meslek yüksekokulu öğrencileri açısından güncel sanatın deneyimlenebildiği bir gözlem, araştırma ve paylaşım laboratuarı olarak da tanımlanabilir. Plato Sanat’ta etkinlikler öğrencilerin gündelik yaşantılarının rutin bir parçası haline gelir, sanatsal üretim sürekli bir biçimde desteklenir, genç sanatçı adaylarının yetiştirilmesine imkan sağlanır ve yeni sunum olanakları üzerine yoğunlaşılır. Sergiler, galeri mekanının kendisinin de serginin bütünleyici bir parçası haline gelebileceği bir yapıda tasarlanır.
Plato Sanat Direktörü
Aysegul Çinici Yazıcı aysegulyazici@platosanat.org.tr